کار مری انتقال غذا از دهان و حلق بداخل معده است .
و برای انتقال طبیعی در درجه اول راه باید باز باشد یعنی ضایعای در طول مری وجود نداشته باشد که مری را تنگ کند و در درجه دوم انقباضات مری طبیعی باشد .
در حقیقت میتوان گفت مری فقط کار یک راهرو یا تونل محل عبور را انجام نمیدهد بلکه مری با انقباضات خود که از ابتدای دبیرستان آنرا بنام حرکات دودی میشناسیم غذا را بجلو میراند و بهمین جهت است وقتی شما دراز کشیدیدهم میتوانید لقمه غذا را قورت دهید .
با آغاز بلع غذا ،یعنی وقتی غذا را بخوبی جویدید و اماده کردید و آنرا با زبانتان به عقب و داخل حلقتان پرت کردید همزمان دروازه ورودی مری (اسفنکتر فوقانی) باز میشود و غذا وارد مری میشود ،انقباضات دودی برای راندن غذا به جلو آغاز میشود و دروازه خروجی مری به معده (اسفنکتر تحتانی) نیز باز میشود و غذا پس از عبور از طول مری وارد معده میشود و عمل بلع یا قورت دادن کامل مشود .پس برای یک بلع موفق باید۱- مشکلی در دهان و زبان نداشته باشیم ۲- دروازه ورود به مری یا همان اسفنکتر فوقانی مری سالم باشد و بموقع و کامل باز شود ۳- در طول مری ضایعه که مجرا را تنگ کند نداشته باشیم ۴- انقباضات جلو راننده مری طبیعی باشد ۵- دروازه خروجی مری به معده بموقع و کامل با زشود .
در صورتیکه در این فعالیت ها خللی ایجاد شود بیمار احساس میکند غذا در حلق یا پشت جناغ گیر کرده و پائین نمیرود که میتواند علل مختلف داشته باشد .
بهمین جهت وقتی که بیماری با علائم گیر کردن غذا به پزشکی مراجعه میکند پزشک ضمن گرفتن شرح حال و معاینه و درمانهای اولیه ،در همان ابتدا یا بعد از یک دوره کوتاه درمان ناموفق داروئی برای مطمئن شدن از باز بودن مسیر عبور غذا تقاضای تصویربرداری یا آندوسکوپی میکند .
بعد از تصویر برداری و اندوسکوپی وقتی مطمئن شد ضایعه ای که مسیر را تنگ کند مانند یک زخم یا توده وجود ندارد برای جستجوی علل اختلال حرکتی گیر کردن غذا دستور مانومتر ی مری میدهد .
بزبان ساده مانومتری یعنی فشارسنجی و مثلا شما با دستگاه بخصوصی بنام فشارسنج فشار خون را تعیین میکنید باید حداکثر و حداقل طبیغی داشته باشد ،یا شما با دستگاه نوارقلب منحنی ضربان قلب را ثبت میکنید .
و مانومتری مری هم یعنی تعیین فشار دروازه ورودی حلق به مری (اسفنکتر فوقانی ) در زمان استراحت و بلع آب ،تعیین فشار طول مری در حالت استراحت و بلع آب و در آخر تغیین فشار دروازه خروجی مری به معده (اسفنکتر تحتانی) در حالت استراحت و بلع آب .
بتجربه میزان حداقل و حداکثر فشاردروازه ورودی ،تنه مری و دروازه خروجی مری در شخصی که مشکلی در بلع ندارد مانند حداقل و حداکثر فشارخون در شخص طبیعی تعیین شده و ما با مانومتری با محاسبه این فشار ها میتوانیم علل هائی دیگر اختلال بلع را که مربوط میشود به اختلال فشار در قسمت های مختلف مری تشخیص دهیم .
بعنوان مثال فشار دروازه ورودی و خروجی مری در حین بلع باید نزول کند تا باز شود تا غذا عبور کند و اکر فشار کم نشود باز نمی شود و غذا بالای این دروازه ها میماند .یا مری برای جلو راندن غذا باید حرکات دودی داشته باشد یعنی با فشار مشخصی غذا را بجلو براند ،اگر این فشار کمتر از طبیعی باشد یا قدرت انقباض بیشتر از طبیعی باشد غذا گیر میکند .
مانند این است که شما میخواهید وسیله ای را از درب منزل عبور دهید تا وارد راهرو منزل شوید و از راهرو بگذرید و درب اطاق را باندازه کافی باز تا وسیله را وارد اطاق کنید . در این مسیر ضمن اینکه درب ورود و خروج باید باز باشد و کامل باز باشد ،در طول راهرو هم با یک قدرت مشخص باید به وسیله مورد نظر فشار وارد کنید تا بجلو رانده شود و شما کارتان تمام شود .
شما اگر با این بیماران در ارتباط باشید و یا خودتان دچار مشکل بلع شده باشید میشنوید که پزشک شما گاهی توسعه مانومتری مری میکند تا معلوم شود بیمار دچار بیماری اشالازی یا اسپاسم مری نباشد
.اشالازی یعنی بعد از قورت دادن غذا دروازه فوقانی و بیشتر دروازه تحتانی مری باز نشود و غذا گیر کند .و یا تنه مری فشار بسیار کمی در موقع انقباض داشته باشد و غذا در مری جمع شود .
پس مانومتری روشی برای تشخیص بیماری های حرکتی مری است که امروز این بیماری در جامعه کم نیست .در سالهای اخیر دستگاه های جدید مانومتری بگونه ای پیشرفت کرده اند که در مدت ۳۰ تا ۴۰ دقیقه اطلاعات کافی در اختیار پزشک میگذارد .
در این بررسی یک لوله پلاستیکی بقطر یک دماسنج را از بینی به حلق و از حلق پس از عبور از دروازه فوقانی به مری و پس از عبور از دروازه تحتانی مری وارد معده مینمایند .
پس از حدود ده دقیقه که بیمار خود را با شرایط موجود وفق میدهد فشار قسمت های مختلف را در حالت استراحت ثبت میکنیم و بعد در طول ۱۵ دقیقه ۱۰ بار مختصر آب با سرنگ در دهان بیمار ریخته میشود و از او خواسته میشود آب را قورت دهد و در این مرحله فشار بازشدن اسفنکتر فوقانی و تحتانی و فشار جلو رانندگی مری را ثبت میکنند .
